يوسف بن محمد بن يوسف الطبيب الهروي
48
طب يوسفى ( جامع الفوائد ) ( فارسى )
دندان ترا چو كيرد از كرمى درد * سركه بكلاب مضمضه بايد كرد از اشربهات سكنجبين بايد جست * وز اغذيهات ماش و كدو بايد خورد صفت سكنجبين صفت سكنجبين قند سفيد يا شكر صد مثقال صاف كرده بجوشانند تا نيك غليظ شود سى مثقال سركه اضافه نموده دو سه جوش ديگر دهند و هر صباح يك قاشق در هفت قاشق آب حل كرده ميل كنند و چون از سردى باشد علامتش علامتش نفع از چيزهاى كرم و متضرّر شدن از چيزهاى سرد است علاجش علاجش زنجبيل يا فلفل يا عاقر قرحا يا خردل كوفته و پخته و مثلش نمك سوده اضافه نموده بر دندان پاشند يا زنجبيل و فلفل بالسويّه نيمكوب ساخته بجوشانند و صاف نمايند و قدرى سركه و مقدارى كلاب اضافه نموده نيمكرم مضمضه كنند و غذا شورباى كبوتر بچه يا تيهويا دراج يا كبك بدارچنى و زعفران خورند ضرس ضرس يعنى كند شدن دندان رباعيه دندان تو چون كند شود بىرودرد * بايد سخنم شنيد از ما لا بدّ از خوردن تخم خرفه كن زود علاج * ز آن رو كه بد است اكر مرض ممتد شد دود السن دود السن يعنى كرم دندان حدوث اين مرض از تعفنّ